12’nci Yargı Paketi Meclis’ten Geçti

12’nci Yargı Paketi Yasalaştı: Çocuk Suçlulara Cezalar Artıyor, Sosyal Medyaya Kimlik Doğrulama Zorunluluğu Geliyor

Thank you for reading this post, don't forget to subscribe!

Ankara – Türkiye Büyük Millet Meclisi Genel Kurulu’nda kabul edilen 12’nci Yargı Paketi, Resmi Gazete’de yayımlanarak yasalaştı. Pakette, Anayasa Mahkemesi’nin iptal kararları doğrultusunda bazı maddeler çıkarılırken, çocuk suçları, aile hukuku, medya yayınları, sosyal medya platformları ve dolandırıcılık gibi birçok alanda önemli düzenlemeler getirildi.

Paketin en dikkat çeken maddelerinden biri, suça sürüklenen çocuklara yönelik cezaların artırılması oldu. 12-15 yaş grubunda ağırlaştırılmış müebbet hapis cezalarının üst sınırı 15 yıldan 18 yıla, müebbet cezaları 10-12 yıl aralığına, diğer süreli hapis cezalarının üst sınırı ise 7 yıldan 9 yıla yükseltildi. 15-18 yaş grubunda ise ağırlaştırılmış müebbet cezalarının üst sınırı 24 yıldan 27 yıla, müebbet cezaları 15-18 yıl aralığına ve süreli hapis cezalarının üst sınırı 12 yıldan 15 yıla çıkarıldı. Hakimlere, bazı ağır suçlarda bu yaştaki çocuklara ceza indirimi uygulamama yetkisi tanındı.

Aile hukukundan kaynaklanan yükümlülüklerin ihlali suçunun cezası da ağırlaştırıldı. Alt sınır 1 aydan 3 aya, üst sınır 1 yıldan 2 yıla yükseltildi. Çocukların güvenliğini ağır tehlikeye sokan durumlarda ceza 1 yıldan 3 yıla çıkarıldı. Silahını ihmalle başkalarının veya çocukların kullanımına sunanlara 1 yıldan 3 yıla kadar hapis cezası öngörüldü. Çocukları koruyucu tedbirlerde ihmali bulunan kamu görevlilerine hapis, koruma kararlarına uymayan ebeveyn veya vasilere disiplin hapsi getirildi.

Medya yayıncılığına yönelik düzenlemeler de dikkat çekici. Televizyon yayınlarının suç işlemeyi, silah kullanımını, yasadışı bahsi özendirmesi ve adli olayları aile bütünlüğü ile çocuk gelişimini zedeleyecek şekilde sunması yasaklandı. Kurallara aykırı yayın yapan medya kuruluşlarına brüt ticari iletişim gelirinin yüzde 2’si ile yüzde 5’i arasında idari para cezası uygulanabilecek. İhlal programlarının yayını en fazla beş kez durdurulabilecek, internet platformlarında içerik katalogdan çıkarılabilecek ve uyulmaması halinde yayın lisansı iptal edilebilecek.

Sosyal medya platformları (Instagram, X, TikTok, YouTube vb.) Türkiye’deki kullanıcılar için kimlik doğrulama sistemi kurmak ve temel bilgileri BTK ile paylaşmak zorunda kalacak. Şirketlere tanınan geçiş süresi 9 ay olarak belirlendi. Katalog suçlara ilişkin soruşturmalarda sosyal medya bilgilerinin adli makamlarla paylaşılması zorunlu hale getirildi. Erişimi engellenen içeriklere ulaşmayı sağlayan VPN hizmetleri de 5651 sayılı Kanun kapsamına alınarak benzer yükümlülük ve yaptırımlara tabi tutulacak.

“IBAN mağdurları” olarak bilinen dolandırıcılık vakalarına karşı da yeni düzenleme yapıldı. Banka hesabı, IBAN, kredi kartı veya ödeme bilgilerini haksız kazanç amacıyla başkalarının kullanımına açanlara, dolandırıcılığa iştirak şartı aranmaksızın 1 yıldan 3 yıla kadar hapis cezası verilecek. Doğrudan iştirak tespit edilirse nitelikli dolandırıcılık suçundan da sorumluluk doğacak.

Cinsiyet değişikliği operasyonları zorlaştırıldı. Yaş sınırı 18’den 25’e çıkarıldı. Evli olmama şartına ek olarak çocuk sahibi olmama ve üreme yeteneğinden kalıcı olarak yoksun olma koşulları eklendi. Sağlık kurulu raporları yalnızca bakanlıkça belirlenen tam teşekküllü eğitim ve araştırma hastanelerinden, en az üçer ay arayla yapılacak dört ayrı değerlendirme sonucu alınabilecek. Şartlara aykırı işlem yapanlara 3 yıldan 7 yıla kadar hapis cezası getirildi. Aynı cinsiyetteki kişilerin nişan veya evlilik töreni yapması da 1 yıl 6 aydan 4 yıla kadar hapisle cezalandırılacak ayrı bir suç haline getirildi.

Boşanma süreçlerinde de önemli değişiklikler var. Eşlerden birinin talebi halinde ağır kusur aranmaksızın evlilik birliğinin temelinden sarsıldığı tespit edilirse boşanmaya karar verilebilecek. En az bir yıl süren evliliklerde tarafların boşanma konusunda anlaşması ancak nafaka, velayet ve mal paylaşımında uzlaşamaması durumunda boşanma kararı verilebilecek; bu konular ayrıca yargılanacak. En az bir yıl ayrı yaşama da boşanma sebebi sayılacak. Boşanmış kadının yeniden evlenebilmesi için mahkeme kararı şartı kaldırılarak resmi sağlık raporuyla doğrudan evlendirme memurluğuna başvuru imkanı sağlandı.

Yoksulluk nafakasının süresi, en az 5 yıl olmak üzere evlilik tarihinden dava açılışına kadar geçen sürenin yarısı olarak hesaplanacak. Sağlık sorunu, yaşlılık veya çalışamama gibi nedenlerle düzenli geliri olmayanlar, sürenin bitiminden itibaren en geç 1 yıl içinde başvurarak nafaka süresini uzatabilecek. Aile davalarının adli tatilde de görülebilmesi sağlandı ve temyiz aşamasında duruşma zorunluluğu kaldırıldı.

Hukuki Uyarı

Bu haber, kamuoyunu bilgilendirme amacıyla hazırlanmıştır. Yasal düzenlemelerin tam ve güncel metni Resmi Gazete’de yayımlanmıştır. Haberimizde yer alan bilgiler genel bilgilendirme niteliğindedir; hukuki tavsiye yerine geçmez. Kesin uygulama için yetkili mercilere veya avukata danışınız.